A A A

Ruszyły prace, które zmienią oblicze turystyczne Zamku Książ w Wałbrzychu. Poznajcie  15 najważniejszych faktów dotyczących historii  wojennych podziemi zamku oraz inwestycji związanej z udostepnieniem ich dla turystów jesienią tego roku.  

1. 27 lutego 2018r. - prezes zamku, Anna Żabska, podpisała umowę na zabudowę wejścia turystycznego do nigdy wcześniej niedostępnych dla turystów  zamkowych podziemi. Według umowy pierwsze grupy wejdą tam już jesienią tego roku.
 
2. W latach 1944 -1945 w Książu trwała prowadzona przez hitlerowców, nieukończona przebudowa wojenna. Rękami żydowskich więźniów z filii obozu Gross-Rosen AL. Fürstenstein, wykuto wtedy pod zamkiem żelbetowy schron z rozbudowaną, liczącą setki metrów siecią tuneli. Według niektórych historyków prawdopodobnie w zamaskowanych korytarzach ukryte zostały cenne depozyty zamkowe i muzealne, które zaginęły w wojennej zawierusze.

3. Długoś znanych i zinwentaryzowanych wyrobisk podziemnych pod Zamkiem Książ w Wałbrzychu wynosi 950 m, powierzchnia 3200 m2, obojętność 13 000 m3. 
 
4. Podczas prac nad budową tuneli w 1944 roku teren wokół zamku był ogrodzony i strzeżony żelbetowymi bunkrami, które zlikwidowano w latach 60-tych. Zaopatrzenie w materiały budowlane odbywało się z odległej o około 2,5 km bocznicy kolejowej, znajdującej się w Lubiechowie za książęcą Palmiarnią, skąd doprowadzono do zamku kolejkę wąskotorową.
 
5.Obóz dla więźniów, którzy pracowali w książańskich podziemiach znajdował się na wzgórzu, ok. 1 km na południowy-wschód od zamku, obok zbiorników na wodę – obecnie w pobliżu jest parking. Obóz położny był na wysokości 425-430 m n.p.pm.  Powstał w maj 1944 roku, co potwierdzają nieliczne, zachowane relacje więźniów.

6. Pierwsi więźniowie przybyli do Książa z obozu koncentracyjnego w Oświęcimiu 26 kwietnia (transport 500 osób) i 1 maja 1944 z Płaszowa. W czerwcu przybył duży transport węgierskich żydów. Początkowo więźniowie mieszkali w okrągłych budach „z tektury”. Dopiero w grudniu postawiono cztery baraki. Ponieważ więźniowie pracowali na trzy zmiany, więc z jednego miejsca noclegowego korzystało trzech z nich. 
 
7. Więźniowie posiadający wyższe wykształcenie pracowali na zamku przy projektach dotyczących budowy, dróg, tuneli i budynków, które realizowała się paramilitarna organizacja TODT, odpowiedzialna za wojenne prace w Książu.  Ta grupa specjalistów była jak na warunki obozowe wyjątkowo dobrze traktowana. Przez pierwsze dwa tygodnie otrzymywali dość duże racje żywnościowe, m.in. raz w tygodniu jajko, rybę, mięso oraz przydział tłuszczu. Ci którzy dobrze wykonywali swoją pracę otrzymywali premię w postaci bonów na dodatkowe racje papierosów, kiełbasy i słoniny. Więźniowie dzielili się tym ze swoimi kolegami, ale też wysyłali część żywności dla żydowskich kobiet do obozu w Świebodzicach. 
 
8. Głównym zajęciem więźniów było drążenie sztolni pod zamkiem. Zatrudniano ich również na bocznicy kolejowej w Lubiechowie, gdzie przeładowywali materiały budowlane, dostarczane następnie kolejką wąskotorową do zamku. Pracę więźniów wykorzystywały firmy: Sänger und Laninger, Singer und Müller, Hegerfeld, Kemn und Co., Pischel.

9. Warunki sanitarne w obozie w Książu były katastrofalne. Brakowało wody, lekarstw i opieki medycznej. Chorych więźniów wywożono do AL. Dörnhau, który w końcu 1944 roku zaczął spełniać funkcję zbiorczego rewiru dla chorych więźniów z kompleksu Riese. W pierwszych tygodniach lutego 1945 roku, kiedy Armia Radziecka była już w Strzegomiu, nastąpiła ewakuacja obozu. Kidy jednak Niemcy odbili Strzegom 14 lutego, roboty wznowiono i kontynuowano aż do 6 maja. Dzień później organizacja TODT opuściła Książ. W tym samym dniu pozostałych przy życiu więźniów przewieziono w okolice Walimia i tam pozostawiono. 
 
10. Właściwie nie wiadomo nic o załodze wojennego obozu pracy w Książu. Udało się ustalić jedynie nazwiska kilku SS-manów. Są to Krieger, Schwerk, Horvat i Lippok. Funkcję Lagerältestera pełnił Markowic.
 
11..Ocenę dopuszczalności wykonania dwóch szybów z poziomu Tarasu Północnego Zamku Książ do poziomu podziemi tzw. Geofizyki (-50,0 m ) oraz określenie wpływu tych robót na otoczenie wykonali eksperci z Politechniki Wrocławskiej, z wydziału Geoinżynierii, Górnictwa i Geologii pod kierunkiem prof. dr hab. Inż. Witolda Pytla.

12.Zgodnie z raportem opracowanym przez Politechnikę Wrocławską, projektowane w obszarze górotworu roboty polegające na drążeniu szybów dla klatek schodowych  oraz sztolni dojściowych do istniejących podziemi nie wpłyną na stateczność górotworu oraz obiektów nadziemnych i podziemnych kompleksu Zamek Książ w Wałbrzychu. Planowana inwestycja nie zwiększy także poboru mediów dostarczanych do Zamku Książ. Projekt nie ingeruje w zewnętrzne sieci zasilające.
 
13.Zaprojektowany obiekt, który jeszcze tej jesieni przyjmie pierwszych turystów składa się z dwóch podstawowych części: nadziemnej i podziemnej. Nadziemną część obiektu tworzyć będzie żelbetowa konstrukcja w której znajdą się klatki schodowe i która będzie chronić je przed wpływem warunków atmosferycznych.
 
14. Wydobywany z szybów urobek zostanie  wykorzystany do zasypania licznie występujących na obszarze tarasów północnych zapadlisk i zagłębień terenu i obsypania budynku wejściowego od strony północnej.
 
15. Rodzaje skał tworzących formację zlepieńca z Książa, przez którego będą się przebijać budowniczowie: kwarcyty, łupki kwarcytowe, spility, diabazy, zieleńce, łupki chlorytowe, ryodacyty, dacyty, trachity łupki łyszczykowe, lidyty, kwarc żyłowy, gnejs,  jasnoszare granity, pegmatyty, aplity, wapienie mułowce, pyłowce, piaskowce, zlepieńce, hornfelsy, gabro, amfibolity, różowe granaty, kataklazyty, brekcje, marmury i inne.



opr. adm
foto: użyczone


 

 

 

Przeczytaj również:

'Skarby' z szafy - niezwykłe odkrycie w Głuszycy
Kolejne obrazy wróciły do Książa
Jak okradano Zamek Książ

Komentarze:
WIĘCEJ KOMENTARZY
Twoje imię:
Komentarz:
Przepisz kod z obrazka:
Mateusz MykytyszynAbsolwent III liceum Ogólnokształcącego im. Mikołaja Kopernika w Wałbrzychu oraz Kolegium Nauczycielskiego w Wałbrzychu. Studiował także na Uniwersytecie Opolskim oraz Uniwersytecie Karola w Pradze. Od 1999 roku związany z wałbrzyskimi mediami. Przez wiele lat redaktor i wydawca „Nowych Wiadomości Wałbrzyskich” oraz „Tygodnika Wałbrzyskiego”. Publikował także w prasie regionalnej i ogólnopolskiej. W pracy dziennikarskiej szczególnie interesowały go zagadnienia lokalnej historii. Po czteroletniej emigracji w Stanach Zjednoczonych i powrocie do Polski, zajmował się głównie publicystyką telewizyjną oraz internetową. Wspólpracował z TV Wałbrzych, NBC i BBC. Założyciel, fundator oraz prezes Fundacji Księżnej Daisy von Pless zajmującej się upowszechnianiem historii Wałbrzycha i regionu. Inicjator ustanowienia roku 2013 Rokiem Księżnej Daisy von Pless na Dolnym Śląsku. W 2012 roku doprowadził do zakupu przez Fundację, kolekcji unikalnych, własnoręcznych listów księżnej Daisy oraz innych dokumentów pochodzących z zamku Książ. Interesuje się literaturą, kulturą, historią, ze szczególnym uwzględnieniem dziejów regionu. Włada biegle językami angielskim i czeskim. Na portalu będzie zajmował się nie tylko historią najsłynniejszej w historii mieszkanki ziemi wałbrzyskiej czyli księżnej Daisy von Pless, ale także tajemnicami związanymi z zamkiem Książ, ukrytymi skarbami dolnośląskich rodów arystokratycznych oraz tajemnicami wałbrzyskich i regionalnych zabytków. Łukasz Kazekwspółautor książek o obiekcie Riese, dziennikarz magazynu Wiedza i Życie, Inne Oblicza Historii, autor filmów Dziki Zachód, Kryptonim Olbrzym, współautor filmów Zapomnij o Kresach, Tajemnica Riese. Twórca reportaży dla TVP, TV Sudecka, TVN 24, TVN oraz magazynu Fokus Historia. Od 2004 r. przewodnik w kompleksie Włodarz, później za-ca dyrektora Pałacu w Jedlinka, przewodnik po kompleksie Osówka oraz Sztolniach Walimskich, inspektor do spraw turystyki w Gminie Walim, zarządzający Zamkiem Grodno. Ambasador Muzeum Historii Polski na Dolny Śląsk, organizator widowisk teatralno historycznych takich jak: -Ostania tajemnica Riese -Jedlinka -Riese pamięci Ofiar -Ludwikowice Kłodzkie Pomysłodawca i realizator projektu „Archiwum historii mówionej ziemi wałbrzyskiej. Stały współpracownik Fundacji im Jana Karskiego w Warszawie oraz Fundacji „świat, którego już nie ma” Pomysłodawca i autor trasy „Powojenny Walim” Na zdjęciach św pamięci Filipa Rozbickiego. Od 2014 roku radny w Gminie Walim i przewodniczący komisji kultury i turystyki w radzie gminy. Autor najnowszej książki Wspomnienia Wojciecha Szczeciniaka „Faszystowska mać”. Cały czas poszukuje ostatnich żyjących świadków z czasów II Wojny Światowej. Andrzej Gaikprzewodnik Turystyczny, Pilot Wycieczek, eksplorator. Od wielu lat badacz tajemnic związanych z Zamkiem Książ i kompleksem Riese. Członek wielu ekip eksploratorskich badających niedostępne kompleksy w Górach Sowich.Na co dzień przewodnik po Zamku Książ. Szef grupy przewodnickiej działającej w Zamku Książ. Twórca tras turystycznych po zamku oraz jego okolicach. Posiadający uprawnienia przewodnickie po wielu innych obiektach turystycznych. Współpracownik wielu wydawnictw i stacji telewizyjnych.Razem z Tadeuszem Słowikowskim jako pierwszy odkrył tajemnice 65 kilometra. Wielki orędownik rozwoju turystycznego Wałbrzych oraz jego okolic. Będzie opowiadał o historii Książa, losach jego mieszkańców, tajemnicach związanych z nazistowska przebudową zamku. Hannibal SmokePisarz, dziennikarz, fotoreporter, grafik (digital art) i geograf. Absolwent Uniwersytetu Wrocławskiego. Laureat Ogólnopolskiego Konkursu Literackiego im. Stefana Themersona. Autor bestsellerowego zbioru opowiadań Kompot ze świeżego nieboszczyka oraz magicznej trylogii kryminalnej osadzonej w scenerii Dolnego Śląska: Tusculum, Muzeum Prawdy i Emplarium – Książki Roku 2012 w internetowym plebiscycie KzK. Były publicysta Tygodnika Wałbrzyskiego, Expressu Wieczornego, Nowego Detektywa i Wirtualnej Polski. Ostatnio związany z Onet.pl. Regionalista zaangażowany w ratowanie dolnośląskiego pejzażu kulturowego, co dokumentuje publiczna autorska strona na facebooku: Hannibal Smoke: Emplarium i publiczny kanał filmowy na You Tube Hannibal Smoke. Damian Płońskiinformatyk, administrator Zloty-Pociag.com. Dba o sprawne działanie portalu, oraz kontakt w mediach społecznościowych. Damian BylinaGrafik komputerowy, specjalizujący się głównie w dziedzinie tworzenia grafiki 3D. Od kilku lat rozwija swoją pasję, realizując przy tym komercyjne projekty dla brandów ogólnopolskich.
Poznaj ich lepiej i czytaj najlepsze teksty w sieci:
Kontakt
Wizytówka
Pociąg ze Złotem odnaleziony - Wałbrzych - Złoty Pociąg Historia - Relacja Live - Na żywo - Najnowsze informacje Nowe fakty i zdjęcia - hosting
MENU
Powód zgłoszenia komentarza:
Przepisz kod z obrazka:
[ZAMKNIJ]